Wielki remont może się przedłużyć

Częściowo rozebrana linia kolejowa między dworcami Gdańskim i Zachodnim, tramwaje z Boernerowa dojeżdżające tylko do Majakowskiego, komunikacyjny chaos i brak informacji o zakończeniu utrudnień - sytuacja na Obozowej jasno pokazuje, że rację na temat remontu linii obwodowej mieli najwięksi pesymiści. W piątek oliwy do ognia dolał jeszcze mazowiecki konserwator zabytków prof. Jakub Lewicki, obejmując ochroną siedemnaście "tobruków". Kultowa piekarnia z Młynowa zamknięta. Nie doczekała 50-lecia Po niemal pół wieku działalności z mapy Młynowa znika piekarnia rodziny Tomaszewskich z ul. Żytniej 64. Firma nie doczekała jubileuszu 50-lecia. Powodem zamknięcia były problemy finansowe i rosnąca konkurencja.

Betonowe łupiny to już zabytki

Nazywane "tobrukami" konstrukcje typu Ringstand 58c to umocnione stanowiska dla strzelców, które Niemcy budowali po spacyfikowaniu powstania warszawskiego jako elementy umocnień, mających pomóc w obronie Warszawy przed Armią Czerwoną. Powstały m.in. na terenie Dworca Zachodniego, przy skrzyżowaniach linii kolejowej z Górczewską i Obozową oraz przy rozjeździe torów na wysokości Ostroroga i Kozielskiej. Po wojnie większość "tobruków" zasypano, a część - przykryto nawierzchnią.

Dokładna mapa wszystkich umocnionych stanowisk nie powstała do dziś. Sześć z nich znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie torów i była przeznaczona do skruszenia. Prof. Lewicki objął je ochroną konserwatorską, podobnie jak jedenaście kolejnych, również znajdujących się w pobliżu linii kolejowej. To efekt działań poznańskiej fundacji Thesaurus.

- Będziemy realizowali naszą inwestycję, uwzględniając ochronę schronów bojowych zgodnie z wytycznymi konserwatora zabytków - informują PKP Polskie Linie Kolejowe. - Przygotowywany jest plan przeniesienia obiektu z Obozowej.

Ogromne koszty

"Tobruki" są regularnie odkrywane podczas prac ziemnych, prowadzonych w starych dzielnicach Warszawy. Sześć lat temu jeden z nich został znaleziony na pl. Zbawiciela podczas remontu torowiska.

- Muzeum Wojska Polskiego było zainteresowane przejęciem tego obiektu - informowały wówczas Tramwaje Warszawskie. - Jednakże okazało się, że operacja ta wiązałaby się z ogromnymi niedogodnościami. Aby wydobyć około 100-tonowy bunkier potrzebne byłyby dwa dźwigi o możliwościach udźwigu 250 i 160 ton.

"Tobruk" z pl. Zbawiciela ostatecznie pozostał w ziemi. Udostępniony dla zwiedzających Ringstand 58c znajduje się na terenie Muzeum Powstania Warszawskiego. Z placu budowy biurowca przy Kruczej, gdzie został odnaleziony, przetransportowano go na Wolę w kawałkach.

REKLAMA

Co z remontem Obozowej?

Nie wiadomo jeszcze, czy konieczność ratowania "tobruków" będzie oznaczała - poza dodatkowymi kosztami - także przedłużenie remontu. Prace na linii kolejowej są prowadzone w koordynacji z trwającą od czerwca wymianą torów tramwajowych na Obozowej. Przypomnijmy: kapitalny remont tej ulicy został przełożony na bliżej nieokreśloną przyszłość, bo warszawski samorząd obawiał się jej zamknięcia na trzy miesiące i wierzył w zapewnienia PKP PLK, że utrudnienia będą chwilowe. Gdyby remont Obozowej wystartował jednocześnie z rozbiórką wiaduktów, najprawdopodobniej zmierzałby już do końca.

(dg)