Cmentarz zapomniany

Wszystko to w otoczeniu krzewów i drzew, chociaż zaniedbane i niszczejące, to jed-nak nie zapomniane - zarośnięte mogiły, choć często zrównane już z ziemią, są od-wiedzane przez żyjących. Opuszczony i zapuszczony dzisiaj cmentarz powstał z rozkazu Mikołaja II, cara Rosji.

"W celu utworzenia cmentarza dla wojsk zakwaterowanych w osadzie Jabłonna i w twierdzy Zegrze, w warszawskiej guberni i powiecie, niezbędne jest wywłasz-czenie parceli o łącznej powierzchni 2 dziesięcin 632 sążni kw. Marriott nad Zalewem Zegrzyńskim. Jak będzie wyglądał? Już wkrótce nad Zalewem Zegrzyńskim powstanie hotel Marriott. Nowoczesny obiekt pomieści około 200 pokoi i będzie pierwszym hotelem w Polsce wybudowanym w całości z ekologicznych modułów prefabrykowanych. Gdzie dokładnie powstanie? z gruntów należą-cych do spadkobierców kupca Bergmana w majątku Wieliszew" - tak brzmiał carski ukaz powołujący do życia ową nekropolię, podpisany 4 grudnia 1899 roku. Sam cmentarz powstał trzy lata później i służył mieszkańcom okolicy aż do roku 1945. W latach dwudziestych XX wieku część ciał przeniesiono na nekropolię w Legiono-wie, pozostawiając jednak groby niemieckie i rosyjskie. Ostatecznie cmentarz zam-knięto w 1945 roku. Od tego czasu nagrobki niszczeją i coraz bardziej giną wśród krzewów i drzew, dewastowane przez ludzi i naturę.

Jest jednak szansa na zmianę tego stanu rzeczy. Odbudowa cmentarza raczej nie wchodzi w rachubę, podobnie jak ekshumacja ciał pochowanych w tym miejscu. Można jednak zapobiec bezczeszczeniu grobów oraz uratować nagrobki przed ani-hilacją. Gmina Wieliszew, na terenie której znajdują się resztki nekropolii, stara się o pozyskanie tego terenu - obecnym właścicielem gruntów jest Skarb Państwa. Mo-że tu powstać nowy cmentarz grzebalny, a pozostałości po stuletnich grobach sta-łyby się zaczątkiem lapidarium.

Do chwili zamknięcia numeru nie udało nam się uzyskać odpowiedzi z wieli-szewskiego urzędu w sprawie zaawansowania starań o pozyskanie terenu od pańs-twa ani jego przeznaczenia. Wydaje się jednak, że zaproponowane przez "Echo" rozwiązanie jest wysoce prawdopodobne.

(wt)

.