Budowa na dawnym cmentarzu w centrum Warszawy. Konserwator wstrzymał inwestycję

Cmentarz Świętokrzyski funkcjonował w latach 1781-1860. Na jego terenie chowano warszawiaków, w tym osoby żyjące w czasach powstań narodowych czy wojen napoleońskich. Dziś teren między ulicami św. Niezwykły cmentarz w Warszawie. "Tu spoczywają bałwochwalcy"
Nie da się tam bezpiecznie wejść; widać go najlepiej z okien SKM-ki. Cmentarz choleryczny na granicy Pragi i Targówka to niesamowite miejsce. Barbary i Emilii Plater jest placem budowy. - Koparką po powstańcach! Skandal! (...) odkryto kości naszych przodków - alarmował profil Korona Warszawa.

- To nieprawda. W efekcie badań archeologicznych i antropologicznych nie potwierdzono pochówków uczestników zrywów narodowych, w tym insurekcji kościuszkowskiej oraz powstania listopadowego. Jest to promowana narracja medialna, nie znajdująca odzwierciedlenia w faktach - podkreśla Monika Sarnecka, rzeczniczka parafii św. Barbary.

Odkrycie tysięcy szczątków podczas budowy

Jak ustaliła Polska Agencja Prasowa, na działce parafii św. Barbary, za Teatrem Roma, powstaje nowa plebania i dom parafialny. Podczas badań archeologicznych odkryto ogromną liczbę pochówków. Wstępne prace ujawniły nawet 2,5 tys. szkieletów, a łącznie zidentyfikowano szczątki co najmniej 4242 osób. Z tego powodu stołeczny konserwator zabytków wstrzymał wykonanie przyłączy wodno-kanalizacyjnych.

- Pragnę przypomnieć, że Cmentarz Świętokrzyski został zlikwidowany ponad 160 temu. Na przekształconym terenie zrealizowano od końca XIX w. wiele zabudowań, w tym kościół św. św. apostołów Piotra i Pawła, kaplicę, jezdnię ul. Św. Barbary oraz południowe skrzydło Teatru Roma - dodaje rzeczniczka parafii.

Sprawa trafiła do prokuratury

Konserwator zabytków Michał Krasucki złożył zawiadomienie do prokuratury o podejrzeniu zniszczenia zabytku. - Mimo formalnej likwidacji cmentarza w XIX wieku szczątki ludzkie nadal występują na tym terenie - podkreślił. Jak zaznaczył, miejsce to wciąż należy traktować jako obszar pochówków w sensie historycznym i archeologicznym.

REKLAMA

Szczątki przeniesione do zbiorowej mogiły

Wydobyte szczątki zostały przebadane i pochowane na cmentarzu w Jawczycach pod Warszawą. Na miejscu ustawiono nagrobek z inskrypcją: "Tu spoczywają szczątki z dawnego Cmentarza Świętokrzyskiego".

- Jest mi niezwykle przykro, że tysiące warszawiaków (...) trafiło do zbiorowej mogiły pod Warszawą - powiedział konserwator.

REKLAMA

Spór: czy to nadal cmentarz?

Konserwator uważa, że mamy do czynienia z faktycznym cmentarzem, który przetrwał w ziemi do dziś. - Nie da się inaczej wytłumaczyć całkowitego wykopania szczątków pod budowę siedmiokondygnacyjnego budynku - ocenił. Z kolei parafia św. Barbary podkreśla, że cmentarz został zlikwidowany ponad 160 lat temu, a teren od dawna jest zabudowany i przekształcony.

Dlaczego powstaje nowy dom parafialny?

Parafia argumentuje, że potrzebuje nowej przestrzeni do działalności duszpasterskiej. W nowym budynku znajdą się m.in.:

• kancelaria i archiwum,
• sale dla wspólnot i grup parafialnych,
• przestrzeń do spotkań i katechez,
• udogodnienia dla osób z niepełnosprawnościami,
• dwukondygnacyjny parking podziemny.

DB