Bezcenny ogród w sercu Warszawy. Nie zmienił się od czterech stuleci

Wpisanie do rejestru zabytków przyklasztornego ogrodu wizytek było jedną z ostatnich decyzji prof. Jakuba Lewickiego, odchodzącego ze stanowiska mazowieckiego konserwatora zabytków. Teren na tyłach Krakowskiego Przedmieścia to jedno z niewielu miejsc w Warszawie wciąż wyglądających tak, jak w epoce baroku. Pałac Karasia wrócił na chwilę i odświeżył dyskusję Warszawskie Krakowskie Przedmieście na kilka tygodni cofnęło się w czasie. Wszystko za sprawą ekipy filmowej nowej wersji "Lalki". W ramach scenografii odtworzono m.in. fragment nieistniejącego dziś Pałacu Karasia - jednego z najbardziej rozpoznawalnych niegdyś budynków tej części stolicy. Scenografia na nowo rozbudziła dyskusję: czy Warszawa powinna odbudować ten zabytek naprawdę?

XVII-wieczny ogród w Warszawie

Zakon wizytek przybył do Rzeczypospolitej w 1654 roku na zaproszenie Ludwiki Marii Gonzagi, małżonki dwóch królów: Władysława IV i jego brata Jana Kazimierza. Na podstawie nielicznych map i dokumentów historycy byli w stanie stwierdzić, że oryginalnie klasztor przy Krakowskim Przedmieściu miał dokładnie taki sam kształt, jak obecnie. Przez cztery wieki nie zmieniła się nawet lokalizacja poszczególnych obiektów.

- Teren klasztorny z ogrodami rozwijał się od momentu osadzenia wizytek przy Krakowskim Przedmieściu i podjęcia działalności przez zgromadzenie - pisze prof. Lewicki. - Ogród był mu podporządkowany funkcjonalnie jako istotny element kultury zakonnej, odzwierciedlający obyczaje życia klasztornego. Teren ten stanowi zatem miejsce istotne dla tożsamości nie tylko dawnego założenia, lecz również reprezentacyjnej części miasta rozwijającej się wzdłuż Krakowskiego Przedmieścia i powiązanej przestrzennie z topografią skarpy warszawskiej, współtworząc jeden z najbardziej charakterystycznych komponentów krajobrazu kulturowego stolicy.

Dominik Gadomski