REKLAMA
REKLAMA

Historia

TOR, czyli robotnicze osiedle jak z utopii
REKLAMA

Widok układu bram wiodącego przez całą długość osiedla źródło: Wikipedia/Mikiapole3


REKLAMA

TOR, czyli robotnicze osiedle jak z utopii

Dziś osiedle TOR na Kole nieco przygnębia, domaga się remontów. Kiedy je 80 lat temu budowano, było luksusem dla niezamożnych robotników.

REKLAMA

Gdy się idzie ulicą Długomiła i za narożnikiem Bolecha wejdzie na deptak osiedla TOR, wrażenie jest dziwne. Z jednej strony trochę tu zaniedbań, trochę monotonii, ale też jakiejś niedzisiejszej szlachetnej prostoty, jakiej brak większości budowanych dziś gett odciętych od świata, czym tylko się da.

Kolonia Towarzystwa Osiedli Robotniczych przed wojną była największym w Polsce osiedlem tanich mieszkań. W dwudziestu domach mieściło się ich około tysiąca, a lokum w warunkach na ówczesne czasy prawie luksusowych znalazło tu prawie 5 tysięcy osób.

Projekt osiedla, sporządzony przez Romana Piotrowskiego, powstał w 1934 roku, rok później zaczęła się budowa pierwszych domów. Kolonia zaprojektowana została zgodnie z zasadami przyjętymi przez finansujące budowę wywodzące się z lewicowych środowisk Towarzystwo Osiedli Robotniczych (TOR). Miał to być sposób na walkę z niedoborem mieszkań na robotniczą kieszeń, zwłaszcza w epoce kryzysu, gdy w jednoizbowych norach gnieździły się i po trzy rodziny, przybywało bezdomnych i bezrobotnych, których nie stać było na najnędzniejszą nawet klitkę. Mieszkania na osiedlu na Kole miały być zatem przyzwoicie wyposażone, jasne, ale przede wszystkim tanie. Kwota miesięcznego komornego nie mogła być wyższa niż dziesiąta część przeciętnej robotniczej pensji.

Budowano tu więc bloki z bardzo małymi, jednopokojowymi mieszkaniami ciągnącymi się wzdłuż długich korytarzy, ale i większe, dwupokojowe dla rodzin. Był gaz, prąd i woda, kuchnie węglowe albo gazowe, duże okna. We wnękach wbudowywane były szafy, w piwnicach pralnie, na strychach suszarnie, toalety w każdym mieszkaniu. Dla nędznie mieszkających w suterenach, szopach, czy schroniskach robotników był to prawie luksus. Prawie, bo w mieszkaniach nie było łazienek. Jedna przypadała na całe piętro, czyli dziewięć, dziesięć mieszkań. Mimo to popyt był ogromny, o każde mieszkanie starało się sześciu kandydatów. Wybierano tych, którzy mieli pracę niedaleko osiedla i zarabiali na tyle niewiele, że nie stać ich było na wynajem po rynkowych cenach.

Bloki ustawione zostały szczytowymi ścianami do ulicy, jeden obok drugiego, w zabudowie grzebieniowej. Nie było ani czasu, ani pieniędzy na kombinowanie z bardziej finezyjnymi rozwiązaniami - liczyła się modernistyczna prostota i skrajna funkcjonalność. Wielką zaletą była otwarta przestrzeń, duża ilość zieleni - otoczenie zupełnie nie przypominające innych robotniczych rejonów.

Obok bloków przy Obozowej 85 u zbiegu z Deotymy powstał osiedlowy dom społeczny z niewielką salą widowiskową, biblioteką, świetlicą, przedszkolem i warsztatami. Przyjmował tu także lekarz pediatra opiekujący się robotniczymi dziećmi. Organizowano tu odczyty i dyskusje, zabawy taneczne, był klub sportowy, klub młodzieżowy, tani sklep z przyborami szkolnymi. Przedszkole, biblioteka, czytelnia działają do dziś pod egidą domu kultury imienia Żeromskiego. Patronował on instytucji zresztą jeszcze przed wojną, a wybrany został nieprzypadkowo - wszak dla robotniczej biedoty skromne mieszkania na osiedlu były niemal "szklanymi domami" z "Przedwiośnia".

Ciekawe, że to właśnie na osiedlu wybuchły pierwsze bomby, które Luftwaffe zrzuciło na Warszawę. Po wojnie budynki przejęło miasto. Duża część mieszkań to wciąż lokale komunalne. Bloki są zaniedbane i aż się proszą o remont, o przywrócenie im przedwojennego szyku. Mieszkanie tutaj nie jest może marzeniem korporacyjnych elit, ale do dziś pokazuje się je architektom za granicą jako przykład dobrze zaprojektowanej funkcjonalnej architektury. Warto zadbać o to osiedle.

(wk)


LINKI SPONSOROWANE
  • Poleć
  • Udostępnij
  • Polub Tu Wola

TOR, czyli robotnicze osiedle jak z utopii

Bloki osiedla TOR (część południowa) widziane od strony ul. Ożarowskiej źródło: Wikipedia.org/Mikiapole3




REKLAMA





Ten tekst nie ma jeszcze komentarzy na forum. Twój może być pierwszy...


  Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych (tj. adresu IP, który zapisze się automatycznie) przez Echo Media Plus sp. z o.o. z siedzibą w Legionowie, ul. Wspólna 3.
Niniejsza zgoda jest warunkiem koniecznym do skomentowania artykułu i/lub opublikowania posta na forum portalu tustolica.pl zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE.
Dane osobowe są przetwarzane w sposób zapewniający ich bezpieczeństwo i poufność. Z Inspektorem Ochrony Danych można kontaktować się mailowo pod adresem poczty elektronicznej: rodo@gazetaecho.pl.
Dane osobowe są przetwarzane wyłącznie w zakresie celu ich podania, tj. skomentowania artykułu i/lub opublikowania posta na forum portalu tustolica.pl.
W tym wypadku nie jest możliwe wycofanie zgody na przetwarzanie danych osobowych w postaci adresu IP.
Mają Państwo prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w zakresie naruszenia prawa do ochrony danych osobowych lub innych praw przyznanych na mocy RODO.

komentarz: 


Ustaw kursor w miejscu, gdzie ma się zaczynać pogrubienie i wpisz [b].
Na końcu pogrubienia wpisz [/b].
Ustaw kursor w miejscu, gdzie ma się zaczynać kursywa i wpisz [i].
Na końcu kursywy wpisz [/i].
 Kliknij na ikonkę, która chcesz wstawić w treści w miejscu kursora: 
adres url:
tytuł: 
adres e-mail:
tytuł: 

nick: 
hasło: 
powtórz hasło: 
e-mail: 
data urodzenia: 
płeć: 

REKLAMA





więcej
REKLAMA
LINKI SPONSOROWANE
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA

Ogłoszenia drobne

Nieruchomości poszukuję
 Kupię każdą nieruchomość w atrakcyjnej cenie na terenie Warszawy i okolic (Piaseczno, Pruszków, Grodzisk Mazowiecki) może być ze służebnością, dożywotnikiem, lokatorem, również udział w nieruchomości, hipoteką, komornikiem, zaległościami wobec ZUS i US, starych do adaptacji, inne nieuregulowane stany prawne, również do generalnego remontu. Płacę gotówką od ręki. Zapraszam do kontaktu: 505 406 361

Budowlane
 Rolety, żaluzje 796-698-555

Inne do wynajęcia
 Do wynajęcia mam mieszkanie na doby. Białołęka ul. Skarbka z Gór 132a. Możliwość wynajmu na kilka dni. Cena 100 zl doba. Tel. 737-471-159

Komputery
 Witaj, W obecnych czasach posiadanie strony internetowej dla swojego biznesu jako wizytówki w sieci jest standardem. Na rynku można zauważyć strony odbiegające standardem po prostu brzydkie i nieestetyczne. Pozwól że stworze dla Ciebie witrynę która będzie przyciągać wyglądem będzie estetyczna przede wszystkim będzie świetnie wyglądać na każdym urządzeniu komórce tablecie czytniku czy komputerze. Wszystko to zrealizuje tanio szybko i sprawnie. Napisz do mnie czego oczekujesz ile chcesz zapłacić. Poniżej przesyłam przykładowe strony które zrealizowałem: https://szymonfech.github.io/onepage-course/ https://szymonfech.github.io/bootstrap4/ https://szymonfech.github.io/bootstrapCourse/ https://szymonfech.github.io/bootstrap1/ https://szymonfech.github.io/PsdToHtml/ https://szymonfech.github.io/psdtohtml2/


TU dodaj swoje ogłoszenie
ZA DARMO w necie
ZA GROSZE w gazetach lokalnych
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA

Najnowsze wydanie

© WSZYSTKIE PRAWA ZASTRZEŻONE
Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszego serwisu do indywidualnych zachowań użytkowni­ków. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. Ustawienia dotyczące cookies można zmienić w przeglądarce. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.