REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

Legionowo

różne

 

Zabytki architektury Legionowa

  20 lutego 2009

Obrazy, szkice i zdjęcia - tylko to pozostanie po wielu budynkach w Legionowie. Pomimo iż niektóre budowle nie kwalifikują się do wpisania do rejestru zabytków, warte są jakiegoś udokumentowania, o co nie zawsze starają się ich właściciele.

REKLAMA

Wiele zabytkowych budynków, nie tylko tych będących w rejestrze, naszkicował Andrzej Zalewski, mieszkaniec Legionowa oraz pracownik Mazowieckiego Kon-serwatora Zabytków w latach 1980-2008. Obecnie można je zobaczyć na wystawie w miejskim ratuszu. Niektóre z budowli już dawno nie istnieją. Są i takie, które czeka podobny los. Historię większości z nich można jedynie odnaleźć w zbiorach Muzeum Historycznego w Legionowie oraz w dokumentacji Mazowieckiego Konser-watora Zabytków.

Legionowo było miastem militarnym, położonym przy linii kolejowej. Ma 120-letnią historię, w którą wplatają się losy budynków. Wiele z nich nie kwalifikowało się do wpisania do rejestru zabytków, część już rozebrano. Dzisiaj większość jest w rękach prywatnych, a dla właścicieli oznacza to zaostrzone przepisy dotyczące m.in. przebudowy czy remontu. Dlatego nikt nie kwapi się do wystąpienia z wnios-kiem o wpis do rejestru użytkowanego budynku, nawet jeśli spełnia on określone wymagania. Budynki, które są w rejestrze, zdaniem niektórych specjalistów, często są specjalnie zaniedbywane, by osiągnęły stan zezwalający na rozbiórkę. Dla wielu właścicieli - zabytki to tylko kłopot.

- Teraz bardziej liczy się wartość ziemi, na której stoi budynek niż wartość sa-mego zabytku - mówi mieszkaniec Legionowa.

Legionowskie budowle, wpisane do rejestru zabytków są świadectwem historii, o które warto byłoby zadbać. Niektóre z nich są zadbane i do dziś służą mieszkań-com, ale inne nigdy już nie wrócą do stanu z lat swojej świetności.

Przy ulicy Jagiellońskiej 20a zachowała się willa Orawka z 1928 r. Murowany budynek wraz z działką i zielenią należy do właścicieli prywatnych, którzy utrzymali go w pierwotnym stylu, z kolumnami. Willę zbudowano dla pułkownika Kołakow-skiego z Orawy, stąd prawdopodobnie wzięła się nazwa. Był to cały czas budynek mieszkalny, który do dziś pełni swoją rolę.

Kolejny budynek mieszkalny w typie willi murowano-drewnianej pochodzi z końca XIX w. Mowa o Kozłówce. Ten zespół willowo-parkowy, to jeden ze starszych zabytków Legionowa. Murowano-drewniany budynek, nazywany jest też dworkiem myśliwskim. Odzyskali go właściciele i nadal tu zamieszkują.

Pod nadzorem konserwatora znajduje się również willa Łużeczanka z 1935 r. Murowany budynek z ogrodem stojący przy ul. Mickiewicza 3 został odremontowa-ny i jest zamieszkiwany przez prywatnych właścicieli. Do budynków mieszkalnych zalicza się jeden z niewielu drewnianych zabytków z ok. 1922 r. przy ul. Reymonta 24. Jest w rękach prywatnych od czterech pokoleń i nadal służy swoim mieszkań-com.

Jeden z popularniejszych zabytków to willa Bratki z 1927 r. Od 2006 roku mieś-ci siedzibę Muzeum Historycznego. Przed wojną była tu m.in. siedziba wójta gminy Jabłonna, w okresie okupacji szpital, w latach 90-tych porodówka. W 2001 roku willa otworzyła swe podwoje dla siedziby Zbiorów Historycznych Legionowa, co za-owocowało powstaniem muzeum. Obiekt jest zadbany i na bieżąco prowadzone są prace konserwatorskie - mówi rzeczniczka miasta Anna Szczepłek.

Odnowiona zabytkowa willa murowano-drewniana przy ul. Warszawskiej 72 jest również w rękach prywatnych i służy jako budynek mieszkalny. Wybudowana przez Grudzińskich w 1926/27 r., z czasem dobudowano portyk od strony ul. War-szawskiej i dostawiono dwie werandy. Zachowała się także figura Chrystusa, która stoi przed willą.

Zespół murowanych budynków koszarowych z 1898 r. znajdujących się przy ul. Strużańskiej należy do wojska, zatem dawne koszary zajmuje jednostka wojsko-wa. Z kolei zespół murowanych budynków koszarowych z 1897 r. przy ul. Zegrzyń-skiej miasto zaadaptowało na osiedle komunalne.

Najwięcej wątpliwości może budzić drewniany budynek dawnego kasyna z 1892 roku wraz z otoczeniem i zielenią przy ul. Zegrzyńskiej. Było to pierwsze kasyno w Legionowie położone przy przejeździe kolejowym. Jego obecny stan bardziej przy-pomina ruinę niż zabytek. Było kilkakrotnie podpalane, a jest to jeden z ciekaw-szych zabytków. Zbudowany został w 1892 r. dla rosyjskiego garnizonu. W latach międzywojennych utworzono tu kasyno, które stanowiło centrum życia legionow-skiego wojska. Światowe sukcesy świętowali tu najwięksi polscy piloci, jak Bu-rzyński, Hynek czy Pomaski. Bywali tu też Franciszek Żwirko i August Piccard.

Czas oraz ludzie nie okazali się łaskawi dla tego fragmentu historii. - Miasto za-mierza odtworzyć budynek kasyna, ale jest to zadanie bardzo kosztowne. Dlatego będziemy starali się pozyskać środki z funduszy zewnętrznych na ten cel - mówi Anna Szczepłek. - Obecnie wystąpiliśmy do mazowieckiego konserwatora zabytków o wyrażenie opinii na temat zamiaru przeniesienia tego obiektu na działkę gminną w innej lokalizacji, ponieważ ta, na której budynek stoi teraz, przeznaczona jest w planie zagospodarowania przestrzennego pod usługi - dodaje rzeczniczka.

Przy ul. Warszawskiej ma powstać centrum handlowe, które mogłoby wchłonąć (za zgodą miasta i pozyskaniem określonych korzyści) niewielką działkę z zabyt-kowym kasynem. Wówczas kasyno zostałoby przeniesione, o co już stara się mia-sto. Z dwojga złego chyba lepsze odtworzenie zabytku w innym miejscu, niż jego całkowita likwidacja, choć są przykłady na to, jak można świetnie pogodzić zabytki ze współczesnym handlem. W warszawskim Wola Parku zachowano stare szklarnie i inne zabudowania gospodarstwa rodziny Ulrichów. Centrum handlowe Manufaktu-ra w Łodzi powstało w oparciu o stare fabryki Poznańskiego, jednocześnie gwa-rantując im przetrwanie zamiast zagłady.

bk


Willa przy Warszawskiej

Willa Bratki,
tutaj mieści się legionowskie muzeum
 

Willa Orawka z 1928 r.

Willa Łużeczanka jest w rękach prywatnych
 

Stare koszary przy ul. Strużańskiej

Jeśli powstanie tu centrum handlowe,
miasto najprawdopodobniej przeniesie zabytkowe kasyno
 

Komentarze (2)

# JHa

07.11.2016 19:57

wow

# JHa

07.11.2016 19:58

Poolonia!!!
więcej na forum

REKLAMA

REKLAMA

Najnowsze informacje

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

Najchętniej czytane na TuLegionowo

Artykuły partnerskie

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

Kup bilet

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

Znajdź swoje wakacje
Powyższe treści pochodzą z serwisu Wakacje.pl    Stanowią one własność prawnie chronioną należącą do Wakacje.pl S.A. i/lub jej partnerów.

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

Polecamy w naszym pasażu

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA