500+ na każde dziecko od lipca. Społeczeństwo podzielone

Obecnie program "Rodzina 500+" to nieopodatkowane 500 zł miesięcznie na każde drugie i kolejne dziecko, bez kryterium dochodowego. Rodziny o niskich dochodach otrzymują wsparcie także na pierwsze lub jedyne dziecko. Sztandarowy program PiS cieszy się olbrzymim zainteresowaniem polskich rodzin. Ogród kieszonkowy przy Sempołowskiej. Ulica zmieni się nie do poznania Ulica Stefanii Sempołowskiej, to droga bez przejazdu, zagnieżdżona wśród monumentalnych budynków, pokryta kostką chodnikową z minimalnym akcentem zieleni. Mieszkańcy zdecydowali, że powinno być jej więcej. Jak dużym? Od momentu uruchomienia "Rodzina 500+", na który wydaliśmy blisko 68 mld zł, z programu korzysta dzisiaj 3,6 mln dzieci, czyli 52 proc. wszystkich dzieci do lat 18. Od 1 lipca 2019 r. świadczenie będzie przysługiwało na każde dziecko do 18. roku życia - bez kryterium dochodowego.

500+ dla jedynaków

Modyfikacja programu nie była raczej dziełem przypadku, bo idealnie zbiegła się w czasie ze zbliżającym się terminem jesiennych wyborów. Jak podkreśla opozycja - PiS "kupuje" głosy wyborców. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przedstawia sprawę inaczej. - Z programu w nowej wersji skorzysta 6,8 mln polskich dzieci. To ponad 41 mld zł w pełnym roku budżetowym, ale i inwestycja o wysokiej stopie zwrotu - zaznaczyła minister Elżbieta Rafalska, licząc że w rodzinach z jedynakami urodzą się dzięki temu drugie i kolejne dzieci.

Jak, gdzie, do kiedy?

Wnioski o świadczenie "Rodzina 500+", tak jak w latach poprzednich, będzie można składać online od 1 lipca, a drogą tradycyjną - od 1 sierpnia - w gminie/dzielnicy, w której mieszkamy, listownie za pośrednictwem Poczty Polskiej oraz przez internet (e-wniosek można złożyć za pomocą portalu empatia.mrpips.gov.pl, PUE ZUS oraz za pośrednictwem bankowości elektronicznej). Złożenie wniosku do końca września br. będzie gwarantowało wypłatę świadczenia z wyrównaniem od 1 lipca, a w przypadku rodzin pobierających już świadczenie - zapewni ciągłość wypłat. Jak podkreśliła minister Elżbieta Rafalska, uproszczeniu ulegną same wnioski (m.in. dzięki likwidacji kryterium dochodowego). Znacznie uproszczone, na wzór działania programu "Dobry start", zostaną też procedury związane z wydawaniem decyzji. Projekt jest na etapie konsultacji międzyresortowych i społecznych, które potrwają do połowy kwietnia.

REKLAMA

500+ a dzietność

Czy program 500+ spełnia swoją funkcję? Według rządzących tak. Współczynnik dzietności wzrósł z 1,29 w 2015 r. do 1,45 w roku 2017 - to najwięcej od 1997 r. W 2018 r. urodziło się w Polsce więcej dzieci, niż prognozował Główny Urząd Statystyczny. GUS zakładał, że w 2018 r. urodzi się 360,2 tys. dzieci, a dzisiaj wiemy już, że było ich 387,9 tys. Jak przekonuje rząd, poprawiła się też sytuacja materialna polskich rodzin. W latach 2015-2017 ubóstwo skrajne dzieci obniżyło się o niemal połowę, z poziomu 9% do 4,7%. Wśród rodzin wielodzietnych ubóstwo zmniejszyło się z poziomu 12,2% do 6,4%, zaś wśród samotnych rodziców o ponad połowę z 6,5% do 2,5%. Szczególnie istotne zmiany zaobserwowano na wsi, gdzie ubóstwo skrajne samotnych rodziców obniżyło się z poziomu 12,1% do 0,7%.

REKLAMA

500+ kontrowersyjne

Rozszerzenie programu "500+" na każde dziecko, niezależnie od poziomu dochodu rodziców, wywołuje mieszane odczucia i opinie wśród społeczeństwa. Co prawda, nieco ponad połowa Polaków (53%) ocenia takie rozwiązanie jako sprawiedliwe społecznie, ale jednocześnie większość jest zdania, że nie jest to w porządku, skoro brakuje pieniędzy m.in. na służbę zdrowia, podwyżki dla nauczycieli czy podniesienie świadczeń osobom niepełnosprawnym (61%). Poczucie niesprawiedliwości budzi również fakt, że wypłata może objąć rodziny, których rodzice celowo nie chcą pracować, bo wolą utrzymywać się z zasiłków (68%) - tak wynika z badania przeprowadzonego dla serwisu ciekaweliczby.pl na panelu Ariadna. "Od jakiej wysokości dochodów netto (na rękę) na 1 osobę w rodzinie według Ciebie rząd nie powinien wypłacać 500 plus na każde (czyli także na pierwsze) dziecko?" Jak się okazuje najwięcej, bo aż 32% respondentów uważa, że z 500+ powinny zrezygnować rodziny, w których dochód na jedną osobę przekracza 2 tys. zł, z kolei 17% jest zdania, że progiem tym jest 1000 zł.

(DB)